Kantoorverlichting

Het kantoor is terug, maar niet meer zoals vroeger. Kantoorruimtes worden anders ingericht, met flexwerkplekken, zit-stabureaus en kleine en grote vergaderruimtes. Een klassiek lichtconcept volstaat daar niet langer. Hoe pak je een eigentijds kantoor dan wél aan?

Robbe Vanneste, Product Manager bij Deltalight, overloopt welke factoren het ontwerp van een lichtplan en de keuze voor een bepaald armatuur beïnvloeden.

“Eerst en vooral is het belangrijk te weten dat verlichting op werkplekken onderhevig is aan normen, bijvoorbeeld op vlak van lichtsterkte en verblinding. We stemmen onze verschillende toestellen af op die richtlijnen, zodat er telkens een oplossing is die voldoet. Uiteraard
willen we ook beantwoorden aan andere noden, zoals de vraag naar energiezuinigere toestellen en intelligente functies en sturingen.”

Voor Deltalight is er geen standaardrecept voor de correcte verlichting van een ruimte. Het komt erop neer de juiste balans te vinden tussen zes verschillende aspecten.

Lichtkwantiteit
Lichtkwantiteit verwijst naar de hoeveelheid licht die nodig is om een ruimte goed te verlichten. Er moet voldoende licht op het werkoppervlak vallen om mensen toe te laten hun werk nauwkeurig, comfortabel en veilig uit te voeren. Hier gelden normen voor. Dit aspect draagt bij aan het visuele comfort, de functionaliteit en veiligheid in een ruimte.

Lichtkwaliteit
Lichtkwaliteit duidt op de eigenschappen die bepalen hoe mensen een ruimte ervaren. Het gaat onder meer om de kleurtemperatuur en kleurweergave (CRI) van de lichtbron, maar ook (on)zichtbare flikkeringen. Deze factoren dragen bij aan de functionaliteit en aantrekkelijkheid van een ruimte, maar ook het welzijn en de tevredenheid van werknemers. Denk maar aan licht dat natuurlijk daglicht nabootst en het slaap/waakritme van de mens ondersteunt.

Om de lichtkwaliteit te verhogen, ontwikkelde Deltalight een Tunable White-oplossing met twee verschillende lichtbronnen: een warme led met 2700K en CRI90 voor het begin en het einde van de werkdag en een koele led 5000K met MLT (Melanopic Lighting Technology) voor het midden van de werkdag. Die lichtbron heeft een verhoogde piek in het cyaan deel van het spectrum en verhoogt zo de alertheid. Je vindt deze technologie terug in de Inform 40 en Omniliner.

Uniformiteit en contrast
Uniformiteit en contrast beïnvloeden de visuele perceptie van een ruimte. Het gaat erom de juiste balans tussen de twee te vinden. Uniforme verlichting betekent dat de verschillen in helderheid beperkt blijven. Bewuste contrasten zijn nuttig om diepte en visuele hiërarchie te creëren. Te felle contrasten kunnen dan weer leiden tot harde schaduwen, moeite om zaken te zien en vermoeide ogen.

Om tot de juiste balans in een kantoor te komen, gebruik je vaak een combinatie van verschillende verlichtingstechnieken. Algemene verlichting geeft uniform licht in de volledige ruimte, terwijl taakverlichting de focus legt op specifieke oppervlakken. Beide kunnen voorzien worden van uplights: het indirecte licht vlakt contrasten uit. Wallwashing geeft een zacht en uniform licht op de wand, voor minder schaduwen en meer ruimteperceptie. Wall grazing benadrukt dan weer de structuur van een muur om diepte te creëren. Met een spot richt je de blik van aanwezigen bewust op een object.

Comfort
Verblinding veroorzaakt door verlichting belast de ogen. Verblindend licht kan zowel rechtstreeks van de lichtbron komen als onrechtstreeks, door weerkaatsing op oppervlakken. Om dit te beperken, kies je voor armaturen met een lage verblindingsgraad (UGR). Deltalight zet in zijn R&D sterk in op optisch design, onder meer op de ontwikkeling van optieken die verblinding tegengaan.

Ook de akoestiek van een ruimte draagt bij aan het comfort. Het weergalmen van geluiden werkt storend en kan zelfs stress veroorzaken. Deltalight heeft daarom toestellen die verlichting en geluidsabsorptie combineren. Soliscape, Superloop Plus en Zoover zijn voorzien van akoestische panelen, terwijl de D-Liner-familie is ontworpen om in te bouwen in akoestische plafonds.

Tot slot levert gezonde lucht een belangrijke bijdrage aan een comfortabele en productieve omgeving. Met Air combineert Deltalight licht en ventilatie, dankzij geïntegreerde ventilatieopeningen in de armaturen. Dat leidt tot een uniform en rustig uitziend plafond.

Aanpasbaarheid
Dit aspect verwijst naar de mate waarin de verlichting aangepast kan worden aan veranderende noden. In moderne kantoren staan flexibiliteit, personalisatie en schaalbaarheid voorop. Een modulair verlichtingssysteem laat toe om eenvoudig toestellen toe te voegen, te verwijderen of te verplaatsen in functie van wijzigingen in inrichting of functie.

Slimme sturingen laten dan weer toe om het licht aan te passen aan persoonlijke voorkeuren. Zo verhoog je het welzijn van aanwezigen nog meer. Schaalbaarheid betekent tot slot dat het verlichtingssysteem in de toekomst uitgebreid kan worden met nieuwe technologieën.

Maximaal aanpasbare verlichting realiseer je aan de hand van dimmers, sensoren, slimme sturingen en integratie met het gebouwbeheersysteem.

Milieu-impact
In een gebouw moet je de balans vinden tussen een comfortabele omgeving en een laag energieverbruik. Daarom is het aangewezen om te kiezen voor efficiënte verlichtingstoestellen met intelligente sturing die ook voldoen aan bepaalde energienormen of vereisten voor het
behalen van een ‘green building’-certificaat. Zulke verlichting draagt bij aan het verkleinen van de ecologische voetafdruk van een gebouw.

Oplossingen voor elke ruimte “In elke ruimte zoek je een andere balans tussen deze zes aspecten”, legt Robbe uit. “Zo is energie-efficiëntie overal nodig, maar is een hoge lichtkwantiteit en grote mate van aanpasbaarheid belangrijker in werkruimtes dan in de wandelgangen.
De verhouding tussen al deze facetten bepaalt mee de keuze voor een bepaald toestel uit ons gamma.”

“Onze Office Thesaurus vertelt meer over deze zes basisaspecten van verlichting en welke doorwegen in welke ruimte. Daarnaast toont het, aan de hand van uitgebreide keuzehulpmiddelen, welk product uit ons gamma voldoet aan de specifieke criteria, net als enkele inspirerende cases.”